Sağlık

Anne ve Çocuk Bakımı

Anne bakımından maksat; gebelerle, lohusaları sağlık esaslarına uygun olarak yaşatarak, gebelik ve lohusalıktan ötürü hastalanmak, sakat kalmak, ölüm hallerine meydan vermemektir.

Anne bakımı gebelikle başlayarak doğurma esnasında da devam eder, ve rahmin tamannyle eski yerine gelmesi ile biter. Bu vaziyet doğumdan 6 halta sonra hasıl olur.

Annelerin ve süt çocuklarının ölümünde en büyük amiller bilgisizlik, kayıtsızlık ve ekonomik durumun fenalığı gibi şeylerdir. Bunlar da yeteri kadar teçhizat, bilgili eleman ve sosyal yardım temin etmek sayesinde iyi bir sağlık eğitimiyle de birleştirilince ortadan kaldırılabilir. Bir gebe kadının kendisinden kan gelerek ölmesi, bir süt çocuğunun ishale tutularak ölmesi vaktinde tedbir alarak önlenmiyecek bir durum değildir.

Anne sağlığına hizmet etmek üzere her memlekette doğumevleri, hastaneleri, doğum ve kadın hastalıkları klinikleri, mektepli ebeler vardır.

Bütün bu hizmetin önemi, hastalığı tedavi etmekten ziyade çıkmasını önlemenin daha faydalı olduğu, modern hijyen prensiplerine dayanılarak belirtilmiştir. Bugün bütün medenî ve ileri ülkelerde her yerde her gebe kadının daha üç aylık olmadan sık sık hekime görünmesi, nerede ve ne şekilde doğum yapacağını tesbit etmesi lâzımdır.

Sağlık bakımından gebelerin sade klinik muayene ile kalmayıp, idrar tahlili gibi lâboratuvar muayeneleri de yaptırmalan ve hattâ icabediyorsa vasarman muayene yaptırıp iirengi olup olmadıklarını tesbit çok mühimdir.

Gebeliğin başlangıcından itibaren kadının iyi bir bakım görmesi ve sağlık şartlarını yerine getirmesi, gerek kendisinin bir tehlikeye uğramaması, gerek çocuğun ölü doğmaması veya dünyaya geldikten sonra bir ayını doldurmadan ölmemesi bakımından pek önemlidir. Gebelik fizyolojik bir hadise olmamakla beraber kadının ruhunda ve vücudunda bir çok akisler uyandırmaktadır.

Bu vaziyetin sırf psikolojik sebeplerden veya onlarla birlikte ailenin sosyal ve ekonomik hayatının da tesiriyle uyandırdığı ruhi tepkiler pek çoktur.

ÇOCUK ÖLÜMÜ

Bu terimin süt çocuğu çağında, yani bir yaşına kadar olan çocuklar için kullanıldığı hatırda tutulmalıdır.

Çocuk ölümü nisbeti, çocuk ölümüne sebep olan muhtelif faktörlere göre incelenecek olursa bunlardan en inadcı olan bir tanesinin erken doğuştan gelme şekil bozuklukları olduğu görülür. Erken doğan çocuklar çok dikkatle bakılmazlarsa ya soğuktan yahut mikrop kaparak ölürler. Şekil bozukluklarına gelince, bunlar irsî yani ana veya babadan çocuklarına tesir edecek bir hastalık bulunup bulunmamasıyle ilgilidirler.

Çocuk ölümlerinin bir kısmı da doğum zedelenmelerin-dendir. Çocuk ölümünün diğer iki büyük sebebi de, yiyeceğin temiz tutulmaması yüzünden yazları çocuk ishali, kışın da pnönıonidir.

YENİ DOĞMUŞ ÇOCUK BAKIMI

Yeni doğmuş çocuk bakımı; yeni doğana nasıl bakılacağını lohusa ve aileye öğretmektir. Ve bu pek mühim bir vazifedir. Eğer anne doğum öncesi bakımı öğrenmemiş ise annelik hakkında hiçbir bilgisi yok demektir.

1 — Temizlik: Çocuk için kullanılacak herşey temiz olmalıdır.

Banyo:

a) Suyun harareti 35 derece santigrattan fazla veya eksik olmamalıdır.

b) Banyonun içine su konmadan önce bir defa ispirto yakılarak temizlenmelidir.

c) Göbeğin mikrop kapıp yara olmamasına çok itina etmelidir.

Eğer çocuk vaktinden evvel doğmuşsa 25 derece sıcaklık ve % 40 rutubette bir kuvözde tutulmalıdır.

Doğumdan sonra rahim nasü açık bir yara halinde olup mikrop kapabilirse, göbek de aynı şekilde mikrop kapabilir.

Bu sebepten yeni doğmuş çocuğun banyosunun çok temiz ve mikropsuz olması şarttır.

SÜT ÇOCUĞUNUN BAKILMASI

Her annenin vazifesi, çocuğuna ilk günlerden itibaren, cemiyete yük olmayacak, kendini idare edebilecek bir insan olmayı öğretmektir. Değil yalnız süt çocuğu bakımından, bütün yaşlardaki çocuk bakımından aşağıdaki mevzuları dikkatle ele almalıyız.

1 — Temizlik,

2 — Bebeğin yıkanması ve banyosu,

3 — Bebeğin giyinmesi ve elbiseleri,

4 — Bebeğin uyku ve istirahatı,

5 — Bebeğin beslenmesi,

6 — Bebeğin ilk mamaları,

7 — Bebeğin korunması.

Temizlik deyince daima hatırımıza: 1) tozların, 2) kir ire çamurların, 3) mikropların temizlenmesi gelir.

Temizlik için lâzım olan şeyler: 1) Bol su. Soğuk ve sıcak, 2) Sabun, 3) Vim, 4) Maden cilalan, 5) Yer cilaları, 6) Mikrop öldürücü maddeler.

Temizlik için lâzım olan araçlar da: 1) süpürge, 2) fırçalar, 3) vim, 4) kova, 5) faraş, 6) elektrik süpürgesi.