Sağlık

ÇOCUĞU MEMEDEN KESME

Çocuk, en fazla bir yaşma kadar emzirilmelidir. Bundan sonra anne sütü çocuğu beslemeğe kâfi gelcrniyeceği için, hem anneye, hem de çocuğa zararı vardır. Annenin önemli bir hastalığı, hâmile olması, sütün azalması veya uzun zaman çocukta hazımsızlıklar yapması gibi hallerde, çocuk bu zamandan evvel de memeden kesilebilir, fakat ilk aylarda, hekimin rızası alınmadan çocuk memeden kecilme-melidir.

Çocuklar hangi aylarda memeden kesilmelidir?

Umumiyetle ilkbahar veya sonbahar çocuğun memeden kesilmesi için en münâsip zamandır. Yazın temmuz ve ağustos aylarında, çocuklar memeden kat’iyyen kesilmemelidir. Sıcaklar ve gıda değişikliği, çocukta ishal yapar. Bu tehlikeden isa, çocuğun bir iki ay fazla emmesinde mahzur yoktur. Memeden kesilme birkaç ay sonraya bırakılmalıdır.

Çocuk birdenbire memeden kesilmemelidir:

Daima ana sütü ile beslenen bir bebeğin, birdenbire inek sütü veya mama ile beslenmesi, çocuğun sıhhati ve mizacı üzerinde derin tesirler yapar. Derhal ishal olur, mızmızlanır, huysuzlamr ve ağlar. Bu, günlerce devam edebilir, çocuk zayıflar. Bunun için çocuk, yavaş yavaş memeden kesilmelidir. Bu çocuğun sıhhatini sarsmayacağı gibi, anneye de çok kolaylığı vardır.

Çocuk 3-4 aylık iken, yavaş yavaş mama verilmeğe başlanır. Günde 6 defa meme emen bir bebeğe 5 defasında meme, bir defasında gayet hafif muhallebi verilir. Bu suretle anne, lüzumu olursa, daha uzun zaman, çocuktan ayrılmaya vakit bulabilir, herhangi bir kimse, ona mamasını vererek, annesini arattırmaz. Çocuğun midesi, haricî gıdaya, yavaş yavaş alıştırılmağa başlanmış olur. Bu suretle, çocuğun memesi, beşe iner, bir memeden farkettirmeden kesilmiş olur.

Beşinci, altıncı aylarda — Meme, günde 4 defaya indirilir; mama, günde 2 defa verilir. Bir memenin yerine sebze verilir. Bu suretle, çocuk 2 memeden kesilmiş olur.

Yedinci ve sekizinci aylarda — Meme, günde 3 defaya indirilir. Bir defasında muhallebi, bir defasında sebze ezmesi, bir defasında çorba verilir. Çocuk, yarı yarıya memeden kesilmiş olur.

Dokuzuncu ve onuncu aylarda — Meme günde 2 defaya indirilir. Yalnız sabah – akşam verilir. Onun yerine bir mama daha ilâve edilir.

Çocuğun beslenmesi: Büyüyen, gelişen bir vücudun beslenme meselelerinin önemi ortadadır. Normal bir beslenme de ancak yeteri kadar ve gerekli besinleri almakla olur.

Çocuğu iyi beslemek, çok bol, çışiili yemekler yedirmek demek, onu şişmanlatmak demek değildir. Aşırı beslenme çocuğun sindirim organlarını yorduğu gibi birçok hastalıkların çıkmasına da yol açar. Süt çocuğunun sindirim sistemi çok naziktir. Bu dönemdeki üflenme bozukluki-rmdan dolayı çocukta barsak hastalıkları olur, bu hastalıklar da çocuğu ölüme kadar götürebilir.

Çocuk bir yaşından sonra da her türlü besini iyice sindiremez, çünkü sindirim sisteminde daha olgunlaşma olmamıştır. Bu dönemde de çeşitli beslenme güçlükleriyle, bozukluklariyle karşı karşıya kalınır.

Büyücek çocukların beslenme meselelerinin başında besinin tek yönde kalması gelir. Çocukların birçoğu meselâ et, peynir, yumurta gibi proteinli yiyeceklere saplanmıştır. Annesi onu bu alışkanlığından kurtarmalıdır, çünkü büyüme ve gelişmede önemli payı olan sebzeleri ihmâl etmek zararlı olur.

• Beslenme, çocuğun yaşma, vücut yapısına, besin ihtiyacına göre düzenlenmelidir.

Çocuğun bakımında anne ile babanın ayrı ayn ödevleri vardır. Çocuğu geleceğe hazırlayabilmek için bugünün ana – babasının bu’mevzuda derin bilgi sahibi olması gerekir.

# Meyva suları vitamin bakımından çok zengindir. Her yaştaki çocuğa içirilmesi faydalıdır.

İçindie bulunan çeşitli madensel tuzlar, vitaminler v. s. bakımından süt, çocuk için en faydalı bir besindir. Çocuk memeden kesildikten sonra da sütle beslenmesine devam edilir.

MEMEDEN MAMAYA GEÇERKEN DİKKATLİ OLUNUZ

Çocuğunuz ilk üç – dört ayı atlattı mı artık ona anne sütü kâfi gelmeyecek, küçüğün, tam anlamı ile gelişmesi için yetmeyecektir. Ancak çocuğunuzu memeden, mamaya geçirirken çok dikkatli, olmanız gerekir. Zira, o güne kadar .sadece süt emen ve ana sütünün içindeki basit vitaminlerle yetinmek zorunda, kalan çocuğunuza dışarıdan vereceğiniz besinler, onun çok hassas dulumda bulunan mide ve barsaklarını kolayca etkileyecek, bünyesinde değişiklikler yapacaktır.

Bunun içindir ki, bebeğin ilk mama, ya da meyva suyunu az miktarda verin. Çocuk bu birinci denemede verdiğiniz şeyi yadırgayacak, almayacak olursa sakm ısrar etmeyin. Meselâ, tuzlu bir mama verdiğinizde bunu yemez, tükürürse, bu defa şekerliyi deneyin. Önce birkaç kaşık olsun, verdiğiniz miktar. Sonra her gün biraz daha arttıra arttıra verin mamayı. Meyva suyu için de öyle yapın.

Önce birkaç yemek kaşığı, sonra bir iincan, daha sonra da bir küçük çay bardağına kadar uzanabilir bu miktar.

Çocuklarda biberondan bardağa geçiş de sizi yanıltabilir ve üzüntü vesilesi olabilir. Biberona alınmışsa çocuğunuz o zaman sakın suyunu, sütünü, ya da meyva suyunu bardakla içirmek için ısrar etmeyin. Bunu yavaş yavaş yapmayı deneyin. Meselâ gece sütünü onun yarı uykulu halinden yararlanıp bardakla verebilirsiniz. Dalmışken meyva suyunu biberon yerine bardakla içirebiürsiniz. Ancak biberondan bardağa geçişi ilk altı ayda yapmanız daha kolaydır. Zira daha sonra biraz zor olur.

ÇOCUĞUN GIDASI

Süt: Anne sütü, ihtiva ettiği gıda bakımından çocuk için en iyisidir. Anne sütünde, çocuğun büyümesine lâzım olan albümin, yağ (kazein, karbon hidratlar, un ve şeker maddeleri) emlâh/klorid, kalsiyum fosfat, natriyum fosfat şeklinde ihtiva eder.

Anne sütü ile inek sütü arasındaki farklılıklar:

1 litre anne sütünün muhteviyatı:

Albümin Yağ Şeker

12 gr. 40 gr.

1 litre inek sütünün muhteviyatı:

70 gr.

Albümin

35 gr.

Yag

35 gr.

Şeker 40 gr.

Tuz 2 gr.

Tuz 8 gr.

Böylece inek sütü, anne sütüne göre, üç misli albümin, dört misli fazla tuz ve daha az şeker ihtiva ediyor. Vücudun gelişmesi için, bilhassa albümin ve tuza ihtiyaç vardır. Hayvanlar, insandan daha çabuk büyüdüğü için, inek sütünün içinde bu maddeler daha fazladır. Vücudun inkişafı ve muhtelif hastalıklara mukavemet edebilmesi için çocuğun vitaminlere ihtiyacı vardır. Anne sütü vitamin bakımından zengin olduğundan bu sütten daha kuvvetli gıda mevcud değildir. Bunun için her annenin çocuğunu kendi sütü ile büyütmesi annelik vazifesidir.

Çocuk anne sütü ile büyüdüğü takdirde:

• Vücudu yeknesak bir şekilde inkişaf eder.

• Hastalıklara karşı mukavemeti artar, (Vitamin fazla alır)’.

• Sâri hastalıklara ve kemik hastalıklarına karşı mukavemeti çoğalır.