Sağlık

HİV

İnsan bağışıklık yetersizliği virüsü (human immunodeficiency virüs: HİV), vücudun bağışıklık sistemini etkileyen, kişinin enfeksiyonlara karşı doğal savunmasını yavaş yavaş çökerten bir virüstür. Günümüzde HİV tedavi edilememekte ve ne yazık ki yakın gelecekte de tedavisi olmayacağı düşünülmektedir. Bir kez HİV ile enfekte olduktan sonra enfeksiyon yaşam boyu sürer.

Buna karşılık modern tedavilerle virüsü taşıyan kişiler uzun bir süre yaşatılabildiği için HİV enfeksiyonu artık ölüm fermanı şeklinde düşünülmemektedir. Ama elbette ki hastalık yaşam kalitesini etkiler ve HİV enfeksiyonu olanların çoğu her gün tatsız yan etkileri olan çok miktarda ilaç almak zorundadır.

HİV yalnızca kan, semen, ya da anne sütüyle bulaşabilir. İnsanların enfekte olmasında rol oynayan başlıca iki yol, enfekte kişiyle bazı yolla cinsel temasta bulunmak veya enfekte iğnelerle uyuşturucu kullanmaktır. Enfekte bir kadın da virüsü gebelik ya da doğum sırasında bebeğine bulaştırabilir.

HİV bazen temas yoluyla da bulaşabilir; ancak bunun için kişinin ağzında çatlak ya da yara olması gerekir. Bu yolla bulaşmaya ilişkin kanıtlanmış çok az sayıda örnek vardır; zira tükürük çok az miktarda virüs içerir. Bu nedenle öpüşme genel olarak güvenli kabul edilir.

Uyuşturucu bağımlıları ve yakın zamanda Afrika’dan gelenlerde HİV enfeksiyonu olma ihtimali daha yüksektir ve kadınlarda görülen birçok vakada hastalığın kökeninde yüksek riskli bîr kişiyle cinsel temas saptanır. Buna karşılık bazı kadınlar HIV’i yüksek risk grubunda yer almayan bir kişiden almıştır ve günümüzde İngiltere’de HİV pozitif vakaların sayısı armaktadır. Ne kadar dikkatli olursanız o kadar iyi!

UYARICI BELİRTİLER: Hastalığın enfeksiyondan sonra hemen ortaya çıkan belirti ve bulguları yoktur; keşke olsaydı Az sayıda kişide enfekte olduktan birkaç hafta sonra grip benzeri belirtiler gelişebilirse de bu durum genellikle dikkati çekmez. HİV pozitif olup olmadığınızı öğrenmenin tek yolu test yaptırmaktır.

TANI VE TEDAVİ: HIV testinde kanda virüse karşı antikorların olup olmadığına bakılır. Antikorların oluşması 3 ay alır; bu nedenle enfekte olduktan hemen sonra yaptırdığınız test doğru sonuç vermeyebilir. Testi yaptırdıktan sonra sonucu almak için birkaç gün beklemeniz gerekir. Test sonucunu size telefonda bildirmeyeceklerdir; gidip bizzat öğrenmelisiniz. Özellikle evliliğe hazırlanan çiftlerin nikâhtan önce test yaptırmaları zorunludur.

Hepatit

Bu hastalık karaciğer iltihabına neden olan bir virüse bağlı olarak gelişir. Farklı tipleri vardır. Cinsel temas yoluyla bulaşan iki tip, hepatit B ve C’dir (A tipi hepatit, genellikle virüs taşıyan besinlerle bulaşır). Hem hepatit B hem de hepatit C karaciğerde kısa ve uzun süreli hasara yol açabilir ve karaciğer kanseri gelişme riskini artırır. Her iki hepatit tipi de HIV ile aynı şekilde bulaşır.

Sitiliz (frengi)

Sitiliz olasılıkla CYBE’ier arasında en eskiden beri biiinen hastalıktır ve VIII. Henry muhtemelen hastalığı bütün eşlerine bulaştırmış-tır. XX. yüzyılın ortalarına doğru daha az görülmeye başladığı halde ne yazık ki bütünüyle ortadan kaldırılamamıştır ve şimdi de XXI. yüzyılda geri dönmeye hazırlanmaktadır.

Sitiliz yaraları, döküntüleriyle yakın temas sonucu bulaşabüen bakteri kökenli bir enfeksiyondur. Anneden doğmamış bebeğine de bulaşabilir.

Enfeksiyon birkaç aşamadan geçer:

* İlk olarak bir ya da daha fazla sayıda ağrısız yara ortaya çıkar. Bunlar kadınlarda genellikle vulva üzerinde ya da rahim girişindedir. Bu yaralar enfeksiyondan 3-4 hafta sonra ortaya çıkar ve iyileşmeleri yaklaşık 6 hafta süror.

* 3-6 hafta sonra bütün vücudu kaplayan kaşıntılısı bir döküntü ortaya çıkan Buna boğaz ağrısı ve baş ağrısıyla I mliklo yrip benzeri bir tablo eşlik eder. Bu durum birkaç gün hafta yada ay sürebilir ve hastalık bu evrede çok bulaşıcıdır.

* Daha sonra yıllar boyu belirti olmayabilir; ancak sonrasında sifılizin üçüncü evresi ortaya çıkabilir ve iç organlara özellikle de kalbe, beyne ve sinir sistemine önemli ölçüde hasar vererek ölümle sonuçlanabilir.

Sitiliz tanısı bir kan testiyle konabilir. İngiltere’de ürogenital hastalıklar kliniğine başvuran herkese ve ayrıca gebe kadınlara rutin olarak uygulanır. Birinci ve ikinci evrelerde 2 haftalık bir antibiyotik tedavisiyle enfeksiyon ortadan kaldırılabilir; ancak üçüncü evredeki organ hasarı geri dönüşsüz olabilir.